Wat we nu lezen…

Wessel te Gussinklo – Op weg naar de Hartz.
In dit vierde deel van de Ewout Meyster-cyclus bevindt de drieëntwintigjarige Ewout zich op het landgoed De Hartz. Daar, in het landhuis van de Grote Man, volgt hij colleges en lezingen, gegeven door een internationaal gezelschap van hoogleraren en wetenschappers. Maar vooral is dit deel een terugblik op de periode dat hij als achttien-, negentienjarige bij de door hem hooglijk bewonderde Somsen in de leer was. Ewout volgt een privéopleiding bij hem – zijn kennismaking met filosofie en psychologie. In die tijd leert hij ook Sylvia kennen, de eerste grote liefde in zijn leven. Van de branie en bluf uit De hoogstapelaar is niets meer terug te vinden. Nee, Ewout oefent zich in discipline, opoffering en totale toewijding aan zowel zijn grote liefde Sylvia als aan zijn leermeester Somsen, die bij hem de vensters opent naar kennis, zelfkennis en geestelijke volwassenheid. Wetenschap en pseudowetenschap, maar ook ontluistering, verraad en bedrog spelen een grote rol in dit verhaal, met dramatische gevolgen. In dit vierde deel van de Ewout Meyster-cyclus bevindt de drieëntwintigjarige Ewout zich op het landgoed De Hartz. Daar, in het landhuis van de Grote Man, volgt hij colleges en lezingen, gegeven door een internationaal gezelschap van hoogleraren en wetenschappers. Maar vooral is dit deel een terugblik op de periode dat hij als achttien-, negentienjarige bij de door hem hooglijk bewonderde Somsen in de leer was. Ewout volgt een privéopleiding bij hem – zijn kennismaking met filosofie en psychologie. In die tijd leert hij ook Sylvia kennen, de eerste grote liefde in zijn leven. Van de branie en bluf uit De hoogstapelaar is niets meer terug te vinden. Nee, Ewout oefent zich in discipline, opoffering en totale toewijding aan zowel zijn grote liefde Sylvia als aan zijn leermeester Somsen, die bij hem de vensters opent naar kennis, zelfkennis en geestelijke volwassenheid. Wetenschap en pseudowetenschap, maar ook ontluistering, verraad en bedrog spelen een grote rol in dit verhaal, met dramatische gevolgen.

Wessel te Gussinklo (1941) studeerde psychologie en begon op zijn 20e met schrijven. Zijn eerste roman werd nooit in zijn geheel gepubliceerd en voor zijn tweede roman ‘De verboden tuin’ kon hij 10 jaar lang geen uitgever vinden. Toen dat tenslotte toch gelukt was kreeg hij onmiddellijk de 2-jaarlijkse Anton Wachterprijs én de debutantenbeurs van het Fonds voor de Letteren. Ongeveer 10 jaar later verscheen ‘De opdracht’ (222.857 woorden!). Deze roman wordt inmiddels gerekend tot de klassiekers in de naoorlogse Nederlandse literatuur. In ‘De hoogstapelaar’ zien we de terugkeer van Ewout Meyster, die we ook in bovengenoemde boeken aantreffen. In 2019 wint hij de Bookspot Literatuurprijs met zijn boek ‘De hoogstapelaar’.

Wat we nu lezen…

Een onaangepast mens. Zo luidde oorspronkelijk de titel van de eerste roman van Italo Svevo, die hij in 1893 publiceerde als Een leven. Een onaangenaam man is Alfonso Nitti, de hoofdpersoon van Een leven, zeker. Hij is een dromer die geen harmonieuze relatie met het leven heeft. Hij fantaseert over de werkelijkheid en slaat ervoor op de vlucht. Het kleinburgerlijk milieu waarin hij vertoeft levert hem dagelijks frustraties op. Zijn werk op een bank beleeft hij als een straf. Dan drijft het lot hem naar het huis van de bankdirecteur. Uiteindelijk wordt de dochter van de directeur zijn ondergang. De psychologische roman Een leven wordt als revolutionair beschouwd. Svevo beschrijft met een scherp onderzoekende en introspectieve blik de kwellingen waaraan zijn antiheld blootstaat. Het uitblijven van direct succes leidde er ironisch genoeg toe dat Svevo, tevens gedreven door financiële moeilijkheden, besloot op de bank van zijn schoonvader te gaan werken.
(bron: Bol.com)

Wat we nu lezen…

Stefan Zweig – Fantastische nacht en andere verhalen.
De mooiste novellen van de grootmeester, in een nieuwe vertaling. Stefan Zweig kwam uit een welgestelde, niet-religieuze Joodse familie. Tijdens de Eerste Wereldoorlog werkte hij als oorlogscorrespondent, wat hem een grote afkeer van die oorlog bezorgde. Hij werd uiteindelijk dan ook ontslagen. Als geëngageerde intellectueel keerde Zweig zich tegen het nationalisme en bracht hij zijn idee van een geestelijk verenigd Europa naar voren. Hij schreef verhalen, drama’s, novellen en historische romans en was in de jaren twintig een van de meest succesvolle en bestverkopende Duitstalige schrijvers. Zweig is een meester in het genre van de korte verhalen en novellen, waaraan hij dan ook zijn grote roem dankt. Geheel in de geest van zijn tijd spitste zijn belangstelling zich toe op de psyche van de mens, en dan vooral op de meer aberratieve aspecten daarvan. In deze grote bundeling, schitterend vertaald door Ria van Hengel, zijn maar liefst achttien hoogtepunten opgenomen, waaronder De onzichtbare verzameling, ‘Brandend geheim’, ‘Fantastische nacht’, ‘Angst’, ‘Boekenmendel’, ‘Brief van een onbekende’ en uiteraard zijn wereldberoemde ‘Schaaknovelle’. 

Wat we nu lezen…

One of the greatest crime novels of the 20th century from the genius who influenced everyone from Chandler to Le Carre.

‘His name remains one of the most important and recognisable in the crime fiction genre. Hammett set the standard for much of the work that would follow’ Independent

‘Dashiell Hammett’s crime thriller and its hard-boiled hero Sam Spade influenced everyone from Chandler to Le Carré … The Maltese Falcon is the Hammett novel that jumps from the pages of its genre and into literature’ Guardian

Sam Spade is hired by the fragrant Miss Wonderley to track down her sister, who has eloped with a louse called Floyd Thursby. But Miss Wonderley is in fact the beautiful and treacherous Brigid O’Shaughnessy, and when Spade’s partner Miles Archer is shot while on Thursby’s trail, Spade finds himself both hunter and hunted: can he track down the jewel-encrusted bird, a treasure worth killing for, before the Fat Man finds him? 

Wat we nu lezen…

Frankenstein is een roman van de Engelse schrijfster Mary Shelley, met als ondertitel the Modern Prometheus. Het boek werd voor het eerst gepubliceerd in 1818, maar in 1831 verscheen een herziene en verbeterde versie. Het werk kan gerekend worden tot de traditie van de gothic novel die populair was in de tweede helft van de 18e eeuw en de eerste helft van de 19e eeuw. Opvallende kenmerken van deze romans waren: geheimzinnigheid, verderf, verval, geesten, vampiers (Dracula), krankzinnigheid en dergelijke. Frankenstein van Shelley wordt ook wel gezien als het eerste voorbeeld van sciencefiction.

Wat we nu lezen…

Gerald Munrane – De vlakte

Speels en dromerig meesterwerk, waarin een man op de Australische vlakte arriveert in de hoop een film te maken over de vreemde cultuur van de bewoners.

Gerald Murnane is tachtig, schreef zo’n vijftien boeken, The New York Times noemde hem ‘de grootste auteur in het Engelse taalgebied’ en hij lijkt een gedoodverfde Nobelprijswinnaar. Toch hebben veel mensen nog nooit van de Australiër gehoord. Misschien komt dat doordat Murnane in het gehucht Goroke woont, omringd door stapels archieven van zijn eigen schrijfsels. Hij heeft nog nooit in een vliegtuig gezeten, heeft geen tv en geen computer: hij schrijft met één vinger op zijn typemachine. Als hij niet schrijft, staat hij achter de bar van de lokale golfclub. Zijn roman De vlakte, die in 1982 verscheen, geldt in kleine kring al als een meesterwerk. Nu wordt het hoog tijd dat zijn werk het grote publiek bereikt. Met De vlakte debuteert Murnane op spectaculaire wijze in het Nederlands taalgebied. In deze roman arriveert een jongeman op de Australische vlakte in de hoop een film te kunnen maken over de vreemde, maar rijke cultuur van haar bewoners. Het resultaat is een minutieuze verkenning van het vlakke Australische binnenland en zijn landeigenaren.

Wat we nu lezen…

Op zoek naar de verloren tijd is een van de grootste triomfen van de wereldliteratuur. In deze romancyclus wordt de lezer door het zintuiglijke proza van Marcel Proust gevangen in een web van subtiliteiten, onvergetelijke personages, verfijnde ironie, glasheldere zinnen en messcherpe observaties.

In De kant van Swann, het eerste deel van de cyclus, gaat de verteller herinneringsgewijs terug naar zijn jongensjaren en adolescentie. Hij vertelt over zijn initiatie in de liefde en in het complexe salonleven aan het einde van de negentiende eeuw, waarbij hij zich spiegelt aan de intrigerende figuur Charles Swann.

Valentin Louis Georges Eugène Marcel Proust (Auteuil (tegenwoordig deel van Parijs), 10 juli 1871 – Parijs, 18 november 1922) was een Frans intellectueel, romanschrijver, essayist en criticus. Zijn vader was een bekende hoogleraar in de medicijnen en zijn moeder kwam uit een rijke Joodse familie. Vanaf zijn negende levensjaar had hij last van astma. Hij studeerde aan de prestigieuze Sciences Po in Parijs. Hij stierf op 51-jarige leeftijd aan een longontsteking. Hij won in 1919 de prix Goncourt voor À l’ombre des jeunes filles en fleurs.

Wat we nu lezen…

In 1980 publiceerde Cees Nooteboom zijn roman Rituelen, een van de meest gelezen en vertaalde boeken uit de Nederlandse literatuur. Het boek is een ontroerende generatieroman – soms tragisch, soms tragikomisch – rond drie decennia uit het leven van Inni Wintrop, handelaar in alles waar geld in zit. Nooteboom schetst een tijdsbeeld van de jaren vijftig, zestig en zeventig in een subtiele en luisterrijke roman, die bijna dertig jaar na dato alleen maar aan zeggingskracht heeft gewonnen. Rituelen werd bekroond met de F. Bordewijk-prijs en in Amerika met de Pegasus Prize for Literature. ‘Herinnering is als een hond die gaat liggen waar hij wil.’

Wat we nu lezen…

Met zijn eerste roman, De golem, werd Gustav Meyrink in 1915 direct beroemd. Het boek is op drie niveaus te lezen: als esoterische, als psychologische en als misdaadroman. Het speelt in het getto van Praag met kabbala en tarot als bronnen. De hoofdpersoon ondergaat een proces van inwijding die tot verlichting voert. Gustav Meyrinks eersteling, een vermenging van fantasie en realisme. De elementen van tarot en kabbala die de auteur erin verwerkt, weerspiegelen de fascinatie an de vroeg twintigste-eeuwse elite met het occulte.

De golem is een soort wandelende jood die om de drieëndertig jaar verschijnt in het Praagse getto, als een redder in nood. Hij redt de joden echter niet van pogroms of aanslagen door christenen, maar van de psychologische ondergang: de golem verschijnt als een psychiater, een genezer van de ziel. Meyrinks roman fascineert dan ook op drie niveaus: esoterisch, psychologisch en als misdaadverhaal. Het decor is het labyrint van het Praagse getto met zijn duistere, kronkelige steegjes. In een soort droomvertelling vindt de hoofdfiguur de hoed van een ander, en maakt daardoor plotseling delen van het leven van die ander mee. Aanvankelijk is de golem niets anders dan het onderwerp van een verhaal binnen een roman, maar naarmate de roman vordert krijgt deze als het ware een lichaam (dat van de golem zelf) die de roman overwoekert. Steeds meer worden het eigene en het voorgestelde met elkaar verwisseld. De golem wordt van spook tot een dubbelganger van de hoofdpersoon.

De zestiende-eeuwse golem van de traditie had tot taak het getto te bewaken. Maar bij Meyrink is deze niet alleen de personificatie van de groepsziel van het getto, maar hij verbeeldt evenzo, in het individu,het onderbewuste. Een ondergrondse reis naar de gesloten kamer waarin de golem huist, betekent voor de hoofdpersoon een tocht in het eigen onderbewustzijn. Het is het onontgonnen gebied waar de mens letterlijk slechts ‘een bezetene’ is, geleefd, gestuurd door grotere krachten dan hijzelf. Daar is hij, aldus Meyrink, zijn eigen gevangene en cipier. De bevrijding en bekroning vinden uiteindelijk plaats als de tegenstellingen oplossen, in het beeld van de androgyne en zelfscheppende mens. T

Gustav Meyrink, oorspronkelijk Gustav Meyer (Wenen, 19 januari 1868 – Starnberg (Oberbayern), 4 december 1932) was een Oostenrijkse schrijver. De centra van zijn literaire werk waren Praag en München, en met beide had hij tijdens zijn leven een innige haat-liefdeverhouding.

Wat we nu lezen…

Heinrich Böll – Biljarten om half tien is een meesterlijke en overrompelende roman waarin de geschiedenis wordt verteld van drie opeenvolgende generaties uit een geslacht van architecten. De grootvader ontwierp nog voor het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog de Sint-Antonius-abdij. Zijn zoon, in de Tweede Wereldoorlog officier, laat aan het einde van de oorlog de abdij opblazen. De kleinzoon, evenals zijn vader en grootvader architect, neemt na de oorlog de taak op zich het gebouw te restaureren.

Met Biljarten om half tien schreef Heinrich Böll een literair meesterwerk over de verwerking van het beladen Duitse verleden.

‘Een belangrijk document over het verwerken van het Duitse oorlogsverleden, maar ook een literair avontuur.’ Trouw

“Heinrich Theodor Böll (21 december 1917 – 16 juli 1985) was een van de belangrijkste Duitse schrijvers na de Tweede Wereldoorlog. Böll ontving in 1967 de Georg Büchner-prijs en in 1972 de Nobelprijs voor Literatuur.